Een BHV cursus moet in de meeste gevallen jaarlijks herhaald worden. De wet schrijft geen vaste herhalingstermijn voor, maar werkgevers zijn verplicht om BHV’ers bekwaam te houden. In de praktijk betekent dit dat een jaarlijkse herhalingstraining de standaard is die door arbodiensten, verzekeraars en de Arbeidsinspectie wordt gehanteerd. In dit artikel beantwoorden we de meestgestelde vragen rondom de BHV herhalingscursus, van geldigheid tot wettelijke verplichtingen.
Hoe lang is een BHV certificaat geldig?
Een BHV certificaat heeft geen wettelijk vastgestelde geldigheidsduur. Er bestaat geen officieel vervalmoment waarop een certificaat automatisch ongeldig wordt. Wat de wet wel vereist, is dat een BHV’er op elk moment aantoonbaar bekwaam is. Dat maakt de jaarlijkse herhalingstraining in de praktijk de norm.
Veel bedrijven en verzekeraars hanteren een periode van één jaar als richtlijn. Na een jaar zonder herhalingstraining wordt een BHV’er in de praktijk als onvoldoende geoefend beschouwd. Dit heeft gevolgen bij incidenten: als blijkt dat een BHV’er zijn vaardigheden niet actueel heeft gehouden, kan de werkgever aansprakelijk worden gesteld.
Kortom: een BHV certificaat verloopt niet op een vaste datum, maar de bekwaamheid achter dat certificaat wel. Jaarlijks herhalen is de enige manier om die bekwaamheid aantoonbaar op peil te houden.
Wat zegt de wet over de BHV herhalingscursus?
De Arbowet verplicht werkgevers om voldoende BHV’ers in dienst te hebben die adequaat zijn opgeleid en geoefend. De wet noemt geen specifieke cursusfrequentie of minimaal aantal trainingsuren per jaar. De verantwoordelijkheid ligt bij de werkgever om aannemelijk te maken dat zijn BHV’ers bekwaam zijn.
Artikel 15 van de Arbowet stelt dat BHV’ers moeten beschikken over een passende opleiding en uitrusting, en dat zij regelmatig moeten oefenen. Wat “regelmatig” betekent, laat de wetgever bewust open. In de praktijk wordt dit ingevuld door:
- Richtlijnen van de arbodienst of preventiemedewerker
- Eisen van de bedrijfsverzekeraar
- Branchespecifieke normen en cao-afspraken
- Aanbevelingen van het Nederlands Normalisatie-instituut (NEN)
De combinatie van deze factoren leidt er in vrijwel alle sectoren toe dat een jaarlijkse BHV herhalingscursus de minimumstandaard is. Wie daar niet aan voldoet, loopt risico bij een arbeidsongeval of brand.
Wat gebeurt er als de BHV training te lang geleden is?
Als een BHV’er langere tijd geen herhalingstraining heeft gevolgd, riskeert de werkgever boetes, aansprakelijkheid en problemen met de verzekering. Bij een incident kan worden aangetoond dat de BHV-organisatie niet op orde was, wat verstrekkende juridische en financiële gevolgen heeft.
Concreet kunnen de volgende situaties ontstaan:
- Boete van de Nederlandse Arbeidsinspectie: bij een controle of incident kan worden vastgesteld dat niet aan de BHV-verplichting is voldaan.
- Aansprakelijkheid bij letselschade: als een medewerker gewond raakt en blijkt dat de BHV’er onvoldoende geoefend was, kan de werkgever persoonlijk aansprakelijk worden gesteld.
- Problemen met de bedrijfsverzekering: verzekeraars kunnen uitkering weigeren als aantoonbaar is dat de BHV-organisatie niet voldeed aan de wettelijke eisen.
- Reputatieschade: voor een MKB-bedrijf kan een incident met een slecht functionerende BHV-organisatie ernstige gevolgen hebben voor het vertrouwen van medewerkers en klanten.
Veel MKB-ondernemers realiseren zich dit pas wanneer het te laat is. Preventief handelen is altijd goedkoper dan achteraf de schade beperken.
Hoe lang duurt een BHV herhalingscursus?
Een BHV herhalingscursus duurt doorgaans één dag, oftewel zes tot acht uur. Dit is aanzienlijk korter dan de initiële BHV opleiding, die twee tot drie dagen in beslag neemt. De herhalingstraining richt zich op het opfrissen en oefenen van bestaande kennis, niet op het opnieuw aanleren van basisvaardigheden.
Tijdens een typische herhalingstraining komen de volgende onderdelen aan bod:
- Reanimatie en het gebruik van de AED
- Eerste hulp bij veelvoorkomende situaties zoals brandwonden, bewusteloosheid en botbreuken
- Brandbestrijding met draagbare blusmiddelen
- Ontruimingsprocedures en communicatie tijdens een calamiteit
De exacte duur en inhoud kunnen variëren per aanbieder en per sector. Sommige branches, zoals de zorg of de bouw, stellen aanvullende eisen aan de inhoud van de herhalingstraining. Een BHV herhalingscursus op locatie biedt het voordeel dat de oefeningen worden afgestemd op de specifieke situatie van het bedrijf.
Wie bepaalt hoeveel BHV’ers een bedrijf nodig heeft?
De werkgever is verantwoordelijk voor het bepalen van het aantal BHV’ers, op basis van de risico-inventarisatie en -evaluatie (RI&E). Er is geen wettelijk vastgesteld minimumaantal per medewerker. De Arbowet stelt dat het aantal BHV’ers “voldoende” moet zijn, rekening houdend met de aard en omvang van het bedrijf.
Bij het bepalen van het benodigde aantal BHV’ers spelen de volgende factoren een rol:
- Aantal medewerkers en bezoekers die tegelijkertijd aanwezig zijn
- Grootte en indeling van het pand, inclusief verdiepingen en afzonderlijke ruimtes
- Aard van de werkzaamheden en de bijbehorende risico’s
- Werktijden en ploegendiensten: op elk moment dat er mensen aanwezig zijn, moet er een BHV’er beschikbaar zijn
- Ziekte en verlof: er moet altijd voldoende bezetting zijn, ook bij afwezigheid
Als vuistregel hanteren veel arbodiensten één BHV’er per twintig tot vijfentwintig medewerkers, maar dit is geen wettelijke norm. De RI&E is het juiste instrument om de specifieke behoefte van jouw bedrijf in kaart te brengen.
Wanneer is een extra BHV training buiten de jaarlijkse cyclus nodig?
Een extra BHV training is nodig wanneer er significante veranderingen plaatsvinden in de organisatie, het pand of de risico’s. De jaarlijkse herhalingscursus is een minimum. Bepaalde situaties vragen om aanvullende training buiten de reguliere cyclus.
Situaties die een extra training rechtvaardigen:
- Verhuizing of verbouwing: een nieuw pand of aangepaste indeling vraagt om nieuwe ontruimingsprocedures en oefeningen.
- Nieuwe medewerkers in de BHV-ploeg: zij hebben mogelijk de initiële opleiding nog niet afgerond of zijn nog niet vertrouwd met de specifieke situatie van het bedrijf.
- Incident of bijna-incident: na een calamiteit is het verstandig de BHV-organisatie te evalueren en waar nodig bij te scholen.
- Langdurige afwezigheid van een BHV’er: iemand die door ziekte of verlof lange tijd niet actief is geweest, kan baat hebben bij een opfrissessie.
- Wijziging in bedrijfsactiviteiten: nieuwe machines, gevaarlijke stoffen of een ander type publiek kunnen de risicosituatie veranderen.
- Lage score bij een ontruimingsoefening: als de jaarlijkse ontruimingsoefening tekortkomingen blootlegt, is aanvullende training een logische vervolgstap.
Het is verstandig om na elke ontruimingsoefening of BHV-inzet een korte evaluatie te houden. Zo signaleer je tijdig of extra training nodig is, zonder te wachten op het volgende jaarlijkse moment.
Hoe Brandveilig NL helpt met de BHV cursus
Bij Brandveilig NL begrijpen we dat de meeste MKB-ondernemers geen tijd hebben om de BHV-administratie zelf bij te houden. Wij nemen dat volledig uit handen, van de eerste opleiding tot de jaarlijkse herhalingstraining. Wat wij bieden:
- BHV herhalingscursussen op locatie, door heel Nederland, afgestemd op de specifieke situatie van jouw bedrijf
- Initiële BHV opleidingen voor nieuwe medewerkers
- Begeleiding bij het opstellen of actualiseren van het ontruimingsplan
- Organisatie en begeleiding van de jaarlijkse ontruimingsoefening
- Inzicht in de geldigheid van certificaten via ons klantendashboard
- Advies op maat over het benodigde aantal BHV’ers op basis van jouw RI&E
Zo zorg je ervoor dat jouw BHV-organisatie altijd voldoet aan de wettelijke eisen, zonder dat jij er zelf uren in hoeft te steken. Wil je weten wat wij voor jouw bedrijf kunnen betekenen? Neem contact met ons op en we denken graag met je mee.
Veelgestelde vragen
Kan een medewerker zelf kiezen om de BHV herhalingscursus over te slaan?
Nee, een medewerker kan dit niet zelfstandig beslissen. De verplichting ligt bij de werkgever, maar als een BHV’er weigert deel te nemen aan de herhalingstraining, mag de werkgever deze medewerker niet langer inzetten als BHV’er. Het is verstandig om in arbeidscontracten of functieomschrijvingen vast te leggen dat deelname aan de jaarlijkse herhalingstraining een vereiste is voor de BHV-functie.
Wat als een BHV'er de herhalingscursus heeft gemist door ziekte of verlof?
In dat geval moet de werkgever zo snel mogelijk een inhaalsessie of een alternatieve trainingsdatum organiseren. Zolang de BHV’er de herhalingstraining niet heeft afgerond, is het verstandig hem of haar tijdelijk niet als actieve BHV’er in te plannen. Zorg er ook voor dat de bezetting van de BHV-ploeg op orde blijft tijdens deze periode, zodat er altijd voldoende gekwalificeerde BHV’ers aanwezig zijn.
Moet de BHV herhalingscursus altijd extern worden gevolgd, of mag het ook intern worden georganiseerd?
In principe mag een herhalingstraining ook intern worden georganiseerd, mits de trainer aantoonbaar gekwalificeerd is en de inhoud voldoet aan de wettelijke eisen. In de praktijk kiezen de meeste bedrijven voor een gecertificeerde externe aanbieder, omdat dit de bewijslast voor de werkgever sterk vereenvoudigt. Een externe aanbieder levert bovendien objectieve documentatie van de gevolgde training, wat van belang is bij een inspectie of incident.
Hoe bewaar ik de administratie van BHV-certificaten op een overzichtelijke manier?
Het bijhouden van een centraal BHV-register is essentieel, met daarin per medewerker de datum van de initiële opleiding, de data van herhalingstrainingen en de verloopdatum van de bekwaamheid. Veel bedrijven gebruiken hiervoor een eenvoudige spreadsheet, maar gespecialiseerde aanbieders zoals Brandveilig NL bieden een klantendashboard waarmee je altijd actueel inzicht hebt in de status van alle certificaten. Zo voorkom je dat een herhalingstraining ongemerkt wordt overgeslagen.
Geldt de BHV-verplichting ook voor kleine bedrijven met slechts een paar medewerkers?
Ja, de BHV-verplichting geldt voor vrijwel alle werkgevers, ongeacht de bedrijfsomvang. Zelfs bij een bedrijf met twee of drie medewerkers moet er een BHV’er aanwezig zijn tijdens werktijd. Bij zeer kleine bedrijven kan de werkgever zelf de BHV-taak op zich nemen, mits hij of zij aantoonbaar opgeleid en geoefend is. De RIu0026E bepaalt ook hier hoeveel BHV’ers er minimaal nodig zijn.
Wat is het verschil tussen een BHV herhalingscursus en een ontruimingsoefening, en zijn beide verplicht?
Een BHV herhalingscursus richt zich op het opfrissen van praktische vaardigheden zoals reanimatie, eerste hulp en brandbestrijding. Een ontruimingsoefening is een praktische test van het hele ontruimingsplan, waarbij alle medewerkers betrokken zijn. Beide zijn in principe verplicht: de herhalingscursus voor de BHV’ers zelf, en de ontruimingsoefening voor de gehele organisatie. De Arbowet schrijft voor dat ontruimingsprocedures regelmatig worden geoefend, wat in de praktijk neerkomt op minimaal één keer per jaar.
Kan ik als werkgever worden aangesproken als een BHV'er een fout maakt tijdens een incident?
Ja, de werkgever is eindverantwoordelijk voor een goed functionerende BHV-organisatie. Als bij een incident blijkt dat een BHV’er onvoldoende was opgeleid of niet recent had geoefend, kan de werkgever aansprakelijk worden gesteld voor de gevolgen. Het aantoonbaar bijhouden van trainingsdata, certificaten en oefenverslagen is daarom niet alleen een wettelijke verplichting, maar ook een essentiële bescherming voor de werkgever zelf.